سؤال:
لطفاً درباره دجال توضیح دهید. آیا اینکه گفته میشود دجال تلویزیون، ماهواره یا حتی گوشیهای موبایل است، صحت دارد؟ و اینکه گفته میشود «حضرت عیسی (ع) دجال را میکشد» به چه معناست؟
پاسخ:
با توجه به روایاتی که درباره دجال وارد شده است، میتوان نتیجه گرفت که دجال، تفکر و فرهنگی غلط است که در جامعه شکل میگیرد. همچنین، از این روایات برداشت میشود که این تفکر اشتباه توسط موجودی عجیب و خاص ترویج داده میشود. گاهی در روایات از دجال بهعنوان یک انسان یاد شده و گاهی بهعنوان موجودی با ویژگیهای خاص.
در ادامه به برخی از ویژگیهایی که در روایات به دجال نسبت داده شده است، میپردازیم. به روایت امیرالمؤمنین (ع) درباره خصوصیات دجال توجه کنید:
- در روایات آمده است: «مِن قَریَةٍ تُعرَفُ بِالیَهُودِیَّة»؛ دجال از جایی ظاهر میشود که به یهودی بودن شناخته میشود. این یعنی ریشه این تفکر از یهود است.
- «عَینُهُ الیُمنَی مَمسُوحَة»؛ چشم راست او از بین رفته است. این به معنای آن است که او طوری برنامهریزی شده که دیدگاهش به مسائل درست و راستگرایانه نیست.
- «العَینُ الأخرَی فِی جَبهَتِهِ»؛ چشم دیگرش در پیشانی او قرار دارد. این نشان میدهد که بینش او نادرست و غیرواقعی است و آن را بهعنوان سرلوحه اهدافش قرار داده است.
- «تُضِیءُ کَأنَّهَا کَوکَبُ الصُّبحِ»؛ این چشم مانند ستاره صبح میدرخشد. یعنی از او نوری خارج میشود، اما این نور کم و با درخشش متغیر است.
- «فِیهَا عَلَقَة کَأنَّهَا مَمزُوجَة بِالدَّمِ»؛ در آن سرخیای مانند لکه خون دیده میشود. این نشان میدهد که اعمال او بیارتباط با خونریزی نیست.
- «بَینَ عَینَیهِ مَکتُوبٌ کَافِرٌ یَقرَؤُهُ کُلُّ کَاتِبٍ وَ أمِّیٍّ»؛ روی پیشانی او کلمه “کافر” نوشته شده است که همه، چه باسواد و چه بیسواد، آن را میخوانند. این بدان معناست که اعمال و گفتار او ریشه در کفریات دارد.
- «یَخرُجُ حِینَ یَخرُجُ فِی قَحطٍ شَدِیدٍ»؛ دجال در زمان قحطی شدید ظهور میکند. این به معنای آن است که در زمانی که مردم در فشار معیشتی شدید هستند، ظهور مییابد.
- «تَحتَهُ حِمَارٌ أقمَرُ»؛ مرکب او الاغی است که سفید مایل به سیاهی است. این ممکن است اشاره به قمر مصنوعی یا ماهواره باشد.
- «خُطوَة حِمَارِهِ مِیلٌ»؛ هر قدم این مرکب معادل یک میل (حدود ۱۴۸۲ متر) است. این نشاندهنده سرعت زیاد حرکت او است.
- «لَا یَمُرُّ بِمَاءٍ إِلّا غَارَ إِلَی یَومِ القِیَامَة»؛ او به هیچ آبی عبور نمیکند مگر اینکه آن را تا روز قیامت خشک کند. این میتواند به معنای تأثیرگذاری او بر فرهنگ و حیات معنوی باشد که باعث نابودی و زوال آن میشود.
- «یُنَادِی بَأعلَی صَوتِهِ یَسمَعُ مَا بَینَ الخَافِقَینِ مِن الجِنَّ وَ الإِنسِ وَ الشَّیَاطِینِ»؛ او با صدای بلندی که جن و انس در شرق و غرب عالم میشنوند، فریاد میزند که دوستانش به سوی او بیایند و ادعا میکند که خالق و رب بزرگ است.
تفسیر این روایات:
با این توصیفات، واضح است که دجال هم به انسانهایی با تفکر یهودی مربوط است و هم به ابزاری که این تفکر را در دنیا پیاده میکند. مثلاً، دجال ممکن است نمادی از ابزارهایی مانند ماهواره، تلویزیون یا اینترنت باشد که افکار غلط را گسترش میدهند.
کشتهشدن دجال به دست حضرت مسیح (ع):
این عبارت به نابودی تفکر و ابزار دجال توسط عدالتطلبان اشاره دارد. حضرت مسیح (ع) نماد حقیقت و عدالت الهی است و پیروان حق، این تفکر غلط را نابود خواهند کرد.
در نهایت، دجال نمادی از تفکر و فرهنگی است که بر اساس کفر و فساد بنا شده است و تلاش میکند مردم را از راه حقیقت منحرف کند. نابودی دجال به معنای پیروزی حق بر باطل است.
برداشت نهایی:
این تفسیرها، با توجه به روایات و تفاسیر ارائه شده، برداشت شخصی نگارنده است. وَاللهُ أعلَم.
