بلاهایی که به ما می‌رسد نتیجه عمل بد ماست یا بخاطر تقرب است؟

سؤال:
از کجا بفهمیم بلاهایی که در زندگی ما پیش می‌آید به‌خاطر گناهان ماست یا به‌خاطر ایمان و تقرب ما؟

پاسخ:
علائم این موضوع بسته به شرایط فرد متفاوت است:

1. ایمان همراه با کوتاهی در عمل به دستورات الهی:
   اگر کسی به خداوند ایمان دارد اما دستورات او را به‌درستی انجام نمی‌دهد، بلا و سختی بر او نازل می‌شود تا او به خود بیاید و اعمالش را اصلاح کند. این سختی‌ها به‌عنوان کفاره گناهانش است، چنان‌که امیرالمؤمنین (ع) فرموده‌اند: خداوند مؤمن را به‌خاطر گناهانش در دنیا مجازات می‌کند.
2. ایمان و عمل به دین، اما فراموشی خدا در آرامش:
   اگر فردی مؤمن باشد و به دستورات دین عمل کند، اما در هنگام رفاه خدا را فراموش کند، خداوند او را در سختی نگه می‌دارد تا از او فاصله نگیرد.
3. فاصله گرفتن از خدا پس از ایمان:
   اگر کسی قبلاً مؤمن بوده و با خداوند رابطه نزدیکی داشته اما از او فاصله گرفته، خداوند به دوستی خود وفادار است و او را رها نمی‌کند. ابتدا با علائم و نشانه‌هایی او را به‌سوی خود می‌خواند، و اگر بازنگشت، او را به بلاهای مختلف دچار می‌کند تا به سوی خدا بازگردد.
4. ایمان همراه با گناه‌های گاه‌به‌گاه:
   اگر کسی مؤمن باشد، واجبات خود را انجام دهد، اما گاهی مرتکب گناه شود، خداوند او را به سختی مبتلا می‌کند تا گناهانش کفاره شود.
5. ایمان و عمل همراه با توقع برای رسیدن به درجات بالاتر:
   اگر کسی مؤمن باشد، به واجباتش عمل کند و گناهی مرتکب نشود، اما بخواهد به درجات بالاتری نزد خدا برسد، بدون اینکه تلاش بیشتری مانند عبادت شبانه‌داری داشته باشد، خداوند او را به سختی دچار می‌کند تا درجات او بالا برود.
6. اولیای خدا و درخواست بلا برای اجر عظیم:
   اولیای الهی گاه خودشان از خداوند می‌خواهند که بلا بر آنها نازل کند تا اجر بیشتری به‌دست آورند، مانند حضرت ابراهیم (ع) و امام حسین (ع).
7. ایمان، عمل به دین و درخواست عافیت:
   اگر کسی به دستورات دین عمل کند، گناه نکند، اهل عبادت و تقوا باشد و از خداوند عافیت بخواهد، خداوند به او هم در دنیا و هم در آخرت آرامش و رفاه عطا می‌کند، چون او ظرفیت عافیت را دارد.