سوال:
آیا حضرت زهرا (سلاماللهعلیها) در امور اجتماعی مشارکت نداشتند؟
این پرسش کاملاً با روش زندگی ایشان مغایرت دارد. آیا ایشان بهطور کلی از خانه خارج نمیشدند یا در مواقعی از منزل بیرون میرفتند؟
آیا اصل در این موضوع، رعایت حیا نیست؟
پاسخ:
حضرت زهرا (سلاماللهعلیها) در زمان حیات رسول خدا (ص) در امور سیاسی دخالتی نداشتند و بیشتر به خانهداری و تربیت فرزندان خود مشغول بودند. رسول خدا (ص) ایشان را بهعنوان برترین زنان عالم معرفی کرده و بهعنوان معلم و استادی معنوی به جامعه شناساندند.
از این رو، زنان مدینه به حضور این بانوی بزرگوار شرفیاب میشدند و احکام شرعی و مسائل اخلاقی خود را از ایشان میآموختند.
در ادامه در ورد این سوال (آیا ایشان بهطور کلی از خانه خارج نمیشدند یا در مواقعی از منزل بیرون میرفتند؟)
باید گفت: بله، ایشان از خانه خارج میشدند اما در حد ضرورت. برای نمونه، در روایات آمده است که زمانی که امیرالمؤمنین (ع) در مدینه حضور نداشتند، حضرت زهرا (س) برای خرید مایحتاج خانه به بازار میرفتند. همچنین ایشان برای دیدار اقوام و خویشاوندان از خانه خارج میشدند.
در روایاتی نیز نوع پوشش حضرت هنگام خروج از خانه ذکر شده است؛ ایشان ردایی بلند میپوشیدند که دامان آن به زمین میرسید و جلبابی روی سر میانداختند که تمام بدنشان را میپوشانید.
اما پس از رحلت رسول خدا (ص)، به دلیل دخالت عدهای در امور سیاسی و محروم کردن امیرالمؤمنین (ع) از جانشینی پیامبر، حضرت زهرا (س) برای دفاع از حق امام زمان خویش در امور سیاسی دخالت کردند. ایشان اجازه ندادند که علی بن ابیطالب (ع) به قتل برسد و برای اثبات حقانیت او و باطل بودن خلافت ابوبکر و پیروانش در مسجد رسول خدا (ص) سخنرانی کردند. حضرت در این راه پافشاری نمودند تا اینکه به شهادت رسیدند.
کتب اهل سنت نیز به این مطالب اشاره و تصریح کردهاند.
نتیجهگیری:
بنابر فرمایش حضرت فاطمه (سلاماللهعلیها)، بهترین حالت برای زنان آن است که مردان او را نبینند و او نیز مردان را نبیند. اما در صورت اضطرار و ناچاری، باید به اندازهی لزوم وظایف اجتماعی و شرعی خود را انجام دهند.